բնական թվեր-1,2,3,4,…
0-ն բնական թիվ չէ
4-ի հետ հաշվարկ․
4-1=3
3-1=2
2-1=1
1-1=0
0-1= -1(մինուս մեկ)
-1-1= -2(մինուս երկու)
-2-1= -3(մինուս երեք)
․․․
1-,2-,3-,4-,5- …
կոչվում են բացասական
ամբողջ թվեր
զրոն ոչ գրական է,
ոչ բացասական
բնական թվեր-1,2,3,4,…
0-ն բնական թիվ չէ
4-ի հետ հաշվարկ․
4-1=3
3-1=2
2-1=1
1-1=0
0-1= -1(մինուս մեկ)
-1-1= -2(մինուս երկու)
-2-1= -3(մինուս երեք)
․․․
1-,2-,3-,4-,5- …
կոչվում են բացասական
ամբողջ թվեր
զրոն ոչ գրական է,
ոչ բացասական
Продолжаем читать сказку Аксакова «Аленький цветочек».
Вопросы для обсуждения:
Сколько было у купца дочерей? Как их звали?
Было 3 дочерей, а звали их Гордея, Любава и Настенька
Какие подарки просили девочки ,чтобы отец привез для них ?
Старшая дочь хочет золотой венец, средняя волшебное зеркало, а младшая аленький цветочек
Куда ездил купец?
На рынок
Լրացնել հ տառը, որտեղ անհրաժեշտ է:
ա/ ընդhանուր, հով-ար (գլխարկի այն հատվածը, որը պաշտպանում է արևից), հով-անոց, հայթ-այթել, հայhոյել, Հովhաննես, հեղ-եղատ, հեղhեղուկ, խոր-ին, խորhել, օրhներգ, հերթապաh, դազգահ, ընդհակառակը, ընդհատել, աշխարհազոր, համաշխարհային, ընդհուպ, ընդ-առաջ, արհամարհել:
բ/ ապաշխարել, խորհուրդ, ընդ-ամենը, խորհրդակցել, աշխարհասփյուռ, ճանապարհային, շնորհալի, նիրհել, ճանապարհորդ, անշնորհք, տարաշխարհիկ, չնաշխարհիկ, չմշկասահք, աշխարհացույց, խորհրդածություն, մահճակալ, ընդ-արձակ, հոտ-ոտել, ամպհովանի, ողջախոհ:
գ/ օրհնանք, արհավիր-ք, խոնարհվել, հեղ-եղել, անպատեհ, աշխարհակալ, հեկ-եկալ, անհեթ-եթ, ան-արգանք, հոպ-ոպ, ընդ-ունակ, անհողդ-ողդ, ապաշնորհ, ընդհարվել, ընթ-անալ, ընդհանրություն, աշխարհիկ, մենաշնորհ, մեծ-արգո:
Տրված արմատներով կազմել բաղադրյալ բառեր:
Շնորհ-շնորհակալություն-շնորհալի-շնորհավորանք,
ճանապարհ-ճանապարհորդ-ճանապարհային-ճանապարհորդություն,
աշխարհ-աշխարհակալ-աշխարհիկ
խոնարհ-խոնարհվել
Հայկական լեռնաշխաշխարի առաջին պետությունը Արատտան էր , այն գոյություն է ունեցել Ք․ ա
28-27 դարերում ։Այդ մասին իմանում ենք միջագետքի հարավում բնակված շումերների
արձանագրություններից։
Արատտայի արքան միարժամանակ երկրի հոգևոր առաջնորդն էր՝
քրմապետը , նա երկրի կարևորագույն հարցերը քննարկում էր ավագների ժողովում որը նման է
այսօրվա խորրդարանին։
Արատտայի հովանավոր աստվածն եր Հայկը։Նա իմմաստության և ջրերի աստված Հայայի որդին
էր։ Օտար լեզուներում հայաստանը ճանաչված է արմենիա անունով։ Միջագետքի արձանագրություններում այն հիշատակվում է արմանի։
Ք․Ա 15-ից 13 դարերում հայաստանից արևմուտք բնակվում եին խեթերը նրանք մեր երկիրը անվանում եին հայասա որը խեթերեն նշանակում է հայերի երկիր։
13ից մինչև10-երրորդ դարերում ասորեստանի արքաները հիշատակում էն նաիրի երկիրը։
այն ուներ 250 քաղաք և նա շատ ընդարձակ էր։
9-երրորդ դարի առաջին կեսին հիշատակվում է հայկական լեռնաշխարի կենտրոնում մեկ այլ մեծ պետություն ՝Ուրարտուն
Ըստ ասորերեն արձանագրությունների Հայաստանը ոՈՒրարտու է կոչվել մինչև չորորդ դարի կեսը։ Ք․ա Ուրարտուի արքա հիշատակվում է Արամը ըստ Խորենացու նա ամենա քաջ և հզոր արքաներից էր մարտնչել է ասորեստանյան զորքերի դեմ և դուրս քշել Հայաստանից։
Տրված տեքստերում գտիր ուղղագրական սխալները և ուղղիր:
Մրջյունը և աղավնին
Աղավնին, նկատելով վրա հասած փորձանքը, նրա կողմ է նետում մի փոքրիկ ճյուղ, որի վրա էլ բարձրանում է մրջյունն ու կարողանում փրկվել:
Նույն այդ պահին մի որսորդ փափագում էր բռնել աղավնուն և պատրաստվում էր ցանցե թակարդը գցել նրան: Փրկված մրջյունը հասկանալով ամենը՝ շտապում է օգնության: Մոտենում ու միանգամից կծում է որսորդի ոտքը, որից հետո նա ճչում է ու գցում ցանցը: Իսկ աղավնին ճախրում է վեր և թռչում, գնում շատ հեռու:
Երկու նկարիչ
Մի թագավոր շինեց գեղեցիկ դարպաս և կամեցավ զարդարել այնպիսի ներկերով, որոնց նման ոչ մի տեղ չէր եղել: Եվ ընտրեց երկու նկարիչների, մեկին տվեց մի պատը, մյուսին՝ մյուս պատը, և նրանց միջև վարագույր քաշեց: Եվ երբ նկարիչներն ավարտեցին իրենց գործը, թագավորը եկավ, որ տեսնի նրանց գործը, և տեսավ, որ մեկը նկարել է գեղեցիկ պատկեր, և շատ հավանեց: Իսկ մյուսը բնավ ոչինչ չէր նկարել. նա պատը շատ գեղեցիկ սարքել էր և կոկել հայելուց ավելի լավ:
Երբ թագավորը տեսավ, որ չէր նկարել, այլ միայն կոկել էր, զարմացավ և ասավ. «Դու ինչ՞ես արել»: Նա ասաց. «Ես ցույց կտամ իմ գործը»: Եվ ապա վեր քաշեց միջի վարագույրը, և երբ լույսը ծագեց և լուսավորեց կոկած պատը, այն ժամանակ մթնեց նկարազարդ պատը, որովհետև հայելու մեջ երևում էին այն բոլոր պատկերները, որ նկարված էին մյուս պատի վրա: Եվ թագավորն ասաց. «Սա մյուսից գեղեցիկ է»:
Շուտով Ծննդյան տոներն են, և ես նորից չգիտեմ` ինչ նվիրել քեզ: Ես գիտեմ, որ դու սիրում ես գրքեր, խաղեր ու շորեր: Բայց ես ուզում եմ քեզ նվիրել մի բան, որը քեզ հետ կլինի ընդմիշտ: Այնպիսի մի բան, որը քեզ ամեն Ծննդյան տոներին կհիշեցնի իմ մասին: Եվ ես, կարծես, գիտեմ, թե ինչ կարող եմ քեզ տալ: Մի պարզ ճշմարտություն, որի մասին ես միանգամից չեմ իմացել: Եթե դա դու հիմա հասկանաս, այն քո կյանքն ավելի լավը կդարձնի: Դու ավելի պաշտպանված կլինես խնդիրներից: Ես քեզ նվիրում եմ մի պարզ ճշմարտություն:
Ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ—որ բան անել քեզ համար:
Ինչ է դա նշանակո՞ւմ: Ինչպե՞ս կարող է այդ պարզ ճշմարտությունն այդքան կարևոր լինել: Հնարավոր է, հիմա այս ամենը քեզ կարևոր չի թվում, բայց այս սկզբունքը կփրկի քո կյանքը: Ոչ ոք չի ապրում քեզ համար, իմ սիրելի բալիկ, որովհետև, դու դու ես, և ուրիշ ոչ ոք: Ամեն մեկն ապրում է իր համար, իր երջանկության համար: Եվ ինչքան շուտ դա հասկանաս, այնքան արագ կազատվես սպասումից, որ ինչ-որ մեկը քեզ կարող է երջանիկ դարձնել: Դա նշանակում է, որ ոչ ոք պարտավոր չէ քեզ սիրել:
Եթե ինչ—որ մեկը քեզ սիրում է, ուրեմն` դու յուրահատուկ ես, դու նրան դարձնում ես երջանիկ:
Փորձիր հասկանալ, թե այդ ո՞ր յուրահատկության համար են քեզ սիրում և ջանքեր գործադրիր, որ սիրեն ավելի շատ: Եվ եթե մարդիկ քեզ համար ինչ-որ բան են անում` միայն այն պատճառով, որ ուզում են: Ուրեմն, դու ինչ-որ մի պատճառով թանկ ես նրանց համար: Բայց ոչ այն պատճառով, որ ինչ-որ մեկը պարտավոր է քեզ ինչ-որ բան: Դա նշանակում է, որ ոչ ոք պարտավոր չէ հարգել քեզ: Որոշ մարդիկ բարի էլ չեն լինի: Բայց հենց դու հասկանաս, որ մարդիկ պարտավոր չեն լինել բարի, կսովորես խուսափել մարդկանցից, որոնք քեզ ցավ են պատճառում: Այո, դու էլ քո հերթին ոչ ոքի համար ոչինչ անել պարտավոր չես: Եվ նորից. Ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ-որ բան անել քեզ համար:
Դու ավելի լավը պետք է դառնաս միայն քեզ համար:
Այդ դեպքում ուրիշներն էլ կձգվեն դեպի քեզ, կցանկանան աջակցել քեզ, կիսվել քեզ հետ: Եթե ինչ-որ մեկը չի ցանկանա քեզ հետ լինել, խնդիրը դու չես լինի: Եթե դա տեղի ունենա, ուրեմն փնտրիր ուրիշ հարաբերություններ, որոնք դու ես ուզում: Թող ուրիշի խնդիրը քո խնդիրը չդառնա: Երբ դու հասկանաս, որ շրջապատի սիրուն ու հարգանքին պետք է արժանանալ, երբեք անհնարինը չես սպասի ու չես հիասթափվի: Ուրիշները չպետք է կիսվեն քեզ հետ իրենց զգացմունքներով, մտքերով: Բայց եթե դա անում են, ուրեմն դու արժանի ես դրան: Դու կարող ես հպարտանալ քո ունեցած սիրով, ընկերների հարգանքով, բայց մի մտածիր, որ այդպես էլ պետք է լինի, այդպես կարող ես շատ հեշտ կորցնել ձեռք բերածդ: Նրանք քեզ օրենքով չեն պատկանում, այդ ամենին պետք է արժանանալ:
Իմ ուսերից կարծես քար ընկավ, երբ հասկացա, որ ոչ ոք պարտավոր չէ ինձ համար ինչ-որ բան անել: Մինչև այն պահը, երբ չգիտեի դա, ես չափազանց շատ ջանքեր էի գործադրում, երբ չէի հասնում իմ ուզածին:
Ոչ ոք պարտավոր չէ ինձ հենց այնպես հարգել, ընկերություն անել ինձ հետ, սիրել, ապահովել իմ զարգացումը:
Արդյունքում, իմ հարաբերությունները միայն շահեցին, ես սովորեցի լինել մարդկանց հետ, որոնց հետ ուզում եմ լինել, և անել այն ամենը, ինչ ուզում եմ: Այդ ընկալումն ինձ տվեց ընկերներ, գործընկերներ, սիրելիներ, պոտենցիալ հաճախորդներ: Այն ինձ միշտ հիշեցնում է, որ իմ ուզածը ստանալ կարող եմ, եթե հաջողվի ուրիշ մարդու համար լսելի դառնալ: Ես պետք է հասկանամ, թե ինչ է նա զգում, ինչն է նրա համար կարևոր, ինչ է նա ուզում: Միայն այդ դեպքում ես կհասկանամ` ուզո՞ւմ եմ այդ մարդու հետ կապ ունենալ, թե՞ ոչ: Դժվար է երկու բառով բացատրել, թե ինչ եմ սովորել այս տարիների ընթացքում: Բայց գուցե ամեն Տոնին դու կարդաս այս նամակը ու ամեն անգամ ավելի ու ավելի շատ բան հասկանաս: Հուսով եմ, այդպես էլ կլինի, որովհետև պետք է, որքան հնարավոր է, շուտ հասկանալ. ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ-որ բան անել քեզ համար:
Համոզի՞չ են հարցադրումները: Համաձա՞յն ես այս մտքերի հետ: Եթե ոչ՝ պարզաբանիր:
Ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ-որ բան անել քեզ համար:
Եթե ինչ-որ մեկը քեզ սիրում ու գնահատում է, ուրեմն դու արժանի ես:
Կարծում եմ,մարդկանց անարժաններն են քաշում, ձգում
Դու ավելի լավը պետք է դառնաս միայն քեզ համար:
Ոչ ոք պարտավոր չէ քեզ հենց այնպես հարգել, ընկերություն անել քեզ հետ, սիրել, ապահովել քո զարգացումը:
Ի՞նչ տվեց քեզ նամակը:
Հասկացա, որ մեկ նամակը կարող է մի ամբողջ կյանք փոխել իր բովանդակությամբ։ Պետք է լավը լինես ինքդ քեզ համար, ապրես ինքդ քո հույսով և ոչ մեկին քո հանդեպ պարտավոր չհամարես։
| Նյութի անվանում | Ագրեգ․վիճակը | գույնը | հոտը | համը | Խտությունը Գ/մլ | Լուծվ․ ջրում | Եռման և հալման ջերմ․ t |
| երկաթ | պինդ մետաղ | արծաթափայլ, սպիտակ | չունի | ժանգի | 7,87 գ/սմ3 է | Չի լուծվում | 1539 °C |
| արծաթ | Մետաղ | արծաթափայլ, սպիտակ | չունի | Չունի | 10503, 4 կգ/մ3 | Չի լուծվում | Հալման ջերմաստիճանը՝ 960, 5 °C, եռմանը՝ 2212 °C |
| ոսկի | Մետաղ | դեղնափայլ մետաղ | չունի | չունի | 19320 կգ/մ3 | Չի լուծվում | հալման ջերմաստիճանը՝ 1064,43 °C, եռմանը՝ 2947 °C |
| կերակրի աղ | Նատրյումի քլորիդ բյուրեղանման | Սպիտակ | չունի | Աղի | 1,005 գ/մլ | Լուծվում է | 100°C |
| ջուր | Հեղուկ | Չունի | Չունի | Չունի | 4°С | Լուծվում է | 100°C |
| պղինձ | Մետաղ | ոսկեգույն | չունի | չունի | 8960 կգ/մ3 (20 °C) | Չի լուծվում | Հալման ջերմաստիճանը՝ 1083 °C, եռմանը՝ 2600 °C |
| կավիճ | Փափուկ մետաղ | սպիտակ արծաթափայլ | չունի | չունի | 1540 կգ/մ3 է (20 °C-ում)։ | Լուծվում է | |
| ալյումին | մետաղ | արծաթափայլ սպիտակ | Չունի | Չունի | 2,7 գ/սմ3 | Չի լուծվում | |
| պղնձարջասպ | Վառ կապույտ բյուրեղ | Վառ կապույտ բ | չունի | չունի | 2284 կգ/մ3 | Չի լուծվում | |
| ածխաթթու գազ | գազ | անգույն | չունի | չունի | Չի լուծվում | ||
| շաքար | բյուրեղ | Անգույն, թափանցիկ | չունի | քաղցրահամ | 1,5879 գ/սմ3 | Լուծվում է | 35 գ/100գ; 20 °C): |
| էթիլ սպիրտ | հեղուկ | անգույն, ցնդող, , այրող համով հեղուկ | բնորոշ հոտով | չուն | −114, 15 °C | Լուծվում է | 78, 39 °C |
| քացախաթթու | հեղուկ | անգույն | Սուր հոտ | Բնորոշ, թթվաշ հ ամով | 76,5 | ||
| ացետոն | հեղուկ | Անգույն, ցնդող, այրվող | Բնորոշ հոտով |
Արտագրել` փակագծերի մեջ առնված գոյականները գործածելով համապատասխան հոլովով:
Վարդանը (հպարտությամբ) էր նայում (որդուն): Կարծես դեռ երեկ էր, որ նա մերկ (ոտքերով) ու կարճ (շալվարով) թռչկոտում էր (պարտեզում), իսկ այսօր, իր բարեկազմ (հասակով), վերին շրթունքը զարդարող բեղերի (փնջով) և (աչքերում) խելացի (արտահայտությամբ) արդեն հասուն (տղամարդու) կերպարանք էր ստացել: Նրանք գնում էին (անտառում) ձգվող նեղ (արահետով), արևի շողերը (ճյուղի) արանքով թափանցում էին ցած, ոսկե (երանգներով ) վառում բազմերանգ ծաղիկները: Վարդանը կանգ առավ, (գլխով) ցույց տվեց բարձունքի (ճեղքից) բխող բարակ աղբյուրը: Վճիտ ջուրը (կարկաչով) ցած էր հոսում թփերի արանքով ու կորչում (խոտերում):
2.Բառաշարքերում առանձնացնել հոմանիշների5 եռյակ:
Ջլատել1, վատաբանել2, հանգցնել3, վհատվել4, մարել3, հուսալքվել4, փնովել2, պղծել5, մասնատել1, հուսահատվել4, պառակտել1, ապականել5, շիջել3, պախարակել2, արատավորել5:
3.Բառաշարքում առանձնացնել հոմանիշ բառերի 5 զույգ:
Կեսօր, հանդարտություն, այգաբաց, միջօրե, խաղաղություն, դայլայլ, հավերժություն, կատար, արշալույս, գագաթ,փայփայանք, հավիտենություն:
4.Բառաշարքում առանձնացնել հականիշ ածականների 5 զույգ:
Քնքուշ-1, ազնիվ-2, փոթորկուն-3, դժոխային-4, նենգ-2, բիրտ-1, ողորկ-5, հանդարտ-3, խորդուբորդ-5, եդեմային-4:
5.Երկու շարքերից ընտրել արմատ և ածանց և կազմել ածանցավոր գոյականներ:
Ա. ջերմ, արգելել, ավազ, ճահիճ, գերեզման, ամուր, կտակ, դարբին, հյուր, ծառ, աղոթել, ծիրան, այգի, լվանալ, բույր, կտակ, դպիր, արվեստ:
Բ. -անոց, -արան, -ոց, -ստան, -ուտ:
Ջերմոց ,արգելոց ,ավազուտ ,ճահճուտ ,գերեզմանոց ,ամրոց ,դարբնոց ,հյուրանոց ,ծառառաստան ,աղոթարան ,ծիրանուտ ,այգեստան ,լվացարան ,բուրաստան ,կտակարան ,դպրոց ,արվեստանոց
6. Տրված արմատներով կազմիր մեկական հոդակապով ու անհոդակապ բարդ բառ:
Ջուր, լույս, հաց, որս, երգ, արյուն, արվեստ, աստղ, օգուտ:
երգարվեստ, հացուջուր